زخرف : 32 . آرى استعدادات بشرى مختلف است هر يك كارى پيش گرفته و همه به يكديگر مسخراند تا كار زندگى پيشرفت كند . مراد از آيه آن نيست كه خدا خواسته مردم گرسنه شوند بلكه غرض آنست كه خدا خواسته مردم در كارهاى دنيا در اثر احتياج بوسائل به يكديگر محتاج باشند و در اين باره طغيان نكنند . * ( « وَفِي السَّماءِ رِزْقُكُمْ وَما تُوعَدُونَ » ) * ذاريات : 22 . گفته‌اند مراد از رزق باران است و باران را رزق گفته‌اند كه سبب رزق است و گفته‌اند در آن مضاف مقدر است يعنى « فى السماء سبب رزقكم » گفته‌اند : مراد اسباب رزق است كه در بالااند مانند خورشيد ، ماه كواكب و اختلاف فصول و پى در پى بودن شب و روز و تقدير آن « اسباب رزقكم » است . و گفته‌اند : تقدير ارزاق در سماء است و يا اينكه ارزاق در لوح محفوظ نوشته شده است و گفته‌اند : مراد از * ( « وَما تُوعَدُونَ » ) * بهشت است و گفته‌اند بهشت و آتش و يا ثواب و عقاب است هيچ يك از اين اقوال براى من قانع كننده نيست خود نيز چيزى كه آرام كنندهء وجدان باشد نميدانم . در بعضى آيات هست كه خدا بشما از آسمان و زمين روزى ميدهد نحو * ( « قُلْ مَنْ يَرْزُقُكُمْ مِنَ السَّماءِ وَالأَرْضِ » ) * يونس : 31 . همچنين است آيهء 62 نمل ، 24 سباء ، 3 فاطر . با ملاحظهء اين آيات و آيهء ما نحن فيه مىشود بدست آورد كه مراد عوامل آسمانى و زمين و مواد آنهاست كه مبدل برزق ميشوند و آنها مواد اوليه رزقاند . * ( « أَ فَبِهذَا الْحَدِيثِ أَنْتُمْ مُدْهِنُونَ وَتَجْعَلُونَ رِزْقَكُمْ أَنَّكُمْ تُكَذِّبُونَ » ) * واقعه : 81 و 82 . گويند : مراد از رزق نصيب آنهاست از خير يعنى نصيب خود را از خيريكه بايد از قرآن بر داريد تكذيب آن قرار ميدهيد و تكذيب را جاى خير و فايده ميگذاريد و گويند مراد از رزق قرآن است